Παναγιώτης Τσίτος, Αιώνια άνοιξη, εκδ. Βακχικόν

 

Ένα διαφορετικό ταξιδιωτικό αφήγημα υπογράφει ο κοινωνιολόγος και συγγραφέας Παναγιώτης Τσίτος με τίτλο «Αιώνια Άνοιξη». Με το πόνημά του αυτό επιχειρεί να κάνει κοινωνούς τους αναγνώστες στις εμπειρίες που ο ίδιος αποκόμισε από ένα πολύμηνο ταξίδι του στο Βιετνάμ και την Ταϊλάνδη, αλλά και να μας μυήσει στο δικό του ταξίδι αυτογνωσίας, αφού ένα τέτοιο ταξίδι αυτογνωσίας και μύησης ήταν γι’ αυτόν το ταξίδι που περιγράφεται. Ας μην ξεγελιόμαστε, επομένως, δεν πρόκειται για ένα σύνηθες ταξιδιωτικό πόνημα που αφηγείται απλά τουριστικές, γεωγραφικές κτλ πληροφορίες, αλλά για κάτι πολύ περισσότερο. Εξάλλου και ο ίδιος ο συγγραφέας όπως μας εξομολογείται σε αυτό, μόνο και μόνο που αποφάσισε να γράψει το παρόν πόνημα μπήκε και ο ίδιος σε μία διαδικασία κάθαρσης. Διότι έτσι συμβαίνει συνήθως με τη συγγραφή.

 

Ο συγγραφέας δεν επαφίεται απλώς στο να περιγράψει τα όσα βλέπει στους αναγνώστες, αλλά, αντίθετα, με φιλοσοφική και υπαρξιακή διάθεση προβληματισμού προσπαθεί να περιγράψει πως ο ίδιος προσέλαβε τα όσα είδε και βίωσε-τον χώρο, τις συνήθειες και τους χαρακτήρες των ανθρώπων- και πως τον επηρέασαν στις μετέπειτα επιλογές και τις πράξεις του ως άνθρωπο. Διότι ένα ταξίδι πάντοτε μας αλλάζει. Δεν είμαστε ποτέ ίδιοι πριν και μετά από αυτό. Τα ταξίδια, όπως και το μεγάλωμα και η ενηλικίωση οδηγούν στην αυτογνωσία.

 

«Αν δουλέψεις σκληρά, ώρες και μέρες αϋπνίας, έχεις τη δυνατότητα να μετατρέψεις το υπαρξιακό σου άγχος σε υπαρξιακή κούραση». Έτσι μας λέει ο συγγραφέας  για τη διαδικασία συγγραφής  οποιουδήποτε πονήματος.

 

Όσο για το Νταλάτ αυτή η πόλη είναι εκείνη που δίνει τον τίτλο της στο πόνημα. Διότι το Νταλάτ είναι «η πόλη της αιώνιας άνοιξης».

 

«Γενικά η πόλη αυτή έχει την εξής παραδοξότητα. Είναι  αρκετά σύγχρονη και ολόγυρα απλώνονται  μαγαζιά κάθε λογής ,κινεζική, κορεατική, παραδοσιακή βιετναμέζικη κουζίνα, μαγαζιά για καφέ, ποτό, σουβενίρ, μεγάλες τράπεζες, εντυπωσιακά ξενοδοχεία και γραφεία εταιρειών, ενώ στο ανατολικό κομμάτι της απλώνεται ένας τεράστιος παραλιακός δρόμος με εκατοντάδες ομπρέλες».

 

Το βιβλίο περιέχει όμως και κλασικές περιγραφές του τύπου με πολλές γαστρονομικές λεπτομέρειες:

 

«Σε όλη τη χώρα, από τις πιο μεγάλες λεωφόρους στα πιο μικρά στενάκια, σε κάθε φωτεινή και σκοτεινή γωνία, πάντα υπάρχει μια ωραία κυρία (σχεδόν πάντα είναι γυναίκες πολύ σπάνια άντρες) που στέκεται πίσω από έναν πάγκο με ροδάκια και πάνω βρίσκονται στοιβαγμένα δεκάδες γαλλικά ψωμάκια, κουτιά με πίκλες και ψιλοκομμένα μυρωδικά, κόλιανδρο, φρέσκο κρεμμύδι, βραστά αυγά, καυτερές σάλτσες και μικρές συσκευασίες με πατέ μοσχαρίσιου ή χοιρινού συκωτιού».

 

Η «Αιώνια Άνοιξη» είναι το τρίτο βιβλίο του Τσίτου. Είχαν προηγηθεί η νουβέλα «Η γη τρέχει πιο γρήγορα» και η ποιητική συλλογή «Blue Bodies».

Κατερίνα Ανδριανάκη, Αυτό το «τίποτα» όπου κατοικώ, εκδ. Βακχικόν

 

Ένας θεατρικός μονόλογος είναι το πρώτο θεατρικό έργο που εκδίδει η διηγηματογράφος, μουσικό, ηθοποιός και εκπαιδευτικός Κατερίνα Ανδριανάκη από την Καβάλα. Η Ανδριανάκη δηλώνει σήμερα κάτοικος Θεσσαλονίκης και το βιβλίο της έχει τίτλο «Αυτό το «τίποτα» όπου κατοικώ».

 

Πρόκειται για μία εκ βαθέων εξομολόγηση μιας γυναίκας η οποία έχει χάσει-ή θέλει να έχει χάσει τη μνήμη της, υποφέρει δηλαδή από τη νόσο-μάστιγα του αιώνα μας, το Αλτσχάιμερ. Από την άποψη αυτή, το έργο είναι πολύ επίκαιρο. Οι άνθρωποι που υποφέρουν από Αλτσχάιμερ συνήθως θυμούνται τα παλιά και ξεχνούν τα πρόσφατα γεγονότα. Το ίδιο ακριβώς πράγμα συμβαίνει και στην ηρωίδα του θεατρικού.

 

Με μία γλώσσα απλή, λιτή, μα χειμαρρώδη και αυθόρμητη συνάμα η Χλόη προβαίνει σε μία αναδρομή της ζωής της στην κόρη της που την ακούει-ο ακροατής- κόρη αποκαλύπτεται στο τέλος και λέει μονάχα μία φράση, την οποία έχουν ακούσει σίγουρα όσοι έχουν στενούς συγγενείς που πάσχουν από τη συγκεκριμένη νόσο: «Ναι, μητέρα. Η κόρη σου είμαι. Δεν με θυμάσαι;»

 

Η Χλόη παραθέτει στην κόρη της που την ακούει και στους αναγνώστες την πλήρη τοιχογραφία της ζωής της μέσα από αφηγηματικά θραύσματα άκρως εξομολογητικού χαρακτήρα, συναισθηματικά κάποιες φορές και αμφίσημα κάποιες άλλες. Η γυναίκα ταλαιπωρήθηκε στη ζωή της και γνώρισε αρκετά «σοκ». Μήπως έπαιξαν και αυτά τον ρόλο τους στην απώλεια της μνήμης της, οι δυσκολίες που συνάντησε από τους ανθρώπους γύρω της;  Μαθαίνουμε ότι η Χλόη γνώρισε την περιφρόνηση από την οικογένειά της και ότι δεν ήταν διόλου ευχαριστημένη από τη ζωή της. Πρόκειται για ένα άτομο το οποίο πάντοτε διακατεχόταν από την επιθυμία να αλλάξει κάποια πράγματα στη ζωή της, τελικά, όμως, τίποτε δεν άλλαζε. Οικογενειακά μυστικά, αυτοκτονίες, απώλεια παιδιού, παράπονα από τους γονείς, όλα τα περασμένα κλωθωγυρίζουν στο μυαλό της Χλόης και το ταλανίζουν ακόμη, τόσα χρόνια μετά. Με την επάνοδό της στο παρόν και το τέλος της ενατένισης του παρελθόντος τελειώνει το θεατρικό. Και η Χλόη μένει μόνη της στον κόσμο της λήθης και εξακολουθεί να βασανίζεται…

 

«Με τα χρόνια συμφιλιώθηκα με την ιδέα ότι οι άνθρωποι δεν πρόκειται να αλλάξουν ούτε τα συναισθήματά τους ούτε τις συνήθειές τους».

 

«Είναι άγνοια κινδύνου, αλλά τις γυναίκες δεν τις ετοιμάζουν για  τους κινδύνους μόνο τους άνδρες».

 

«Ναι, μερικές φορές εύχομαι να μην είχα γεννηθεί ποτέ. Μερικές φορές πίστεψέ με, θα ήταν καλύτερα να μην υπήρχα».

 

«Όταν είσαι νέος, δεν φοβάσαι τίποτα, παντελώς τίποτα. Πετάς τη ζωή σου σε άγευστους ανθρώπους που δεν ανταποκρίνονται σε εκπλήξεις, σε άοσμους χαρακτήρες που θα σου αφήσουν τραύματα που δεν επουλώνονται».

Kristin Hannah, Νυχτερινός δρόμος, εκδ. Κλειδάριθμος

 

Τα βιβλία της Αμερικανίδος συγγραφέως Kristin Hannah φιγουράρουν συνήθως στην κορυφή των best sellers των New York Times. Και δικαίως θα λέγαμε διότι η αλήθεια είναι ότι λίγοι συγγραφείς σήμερα καταφέρνουν να γράψουν μυθιστορήματα με τόσο σφιχτή, γρήγορη και καλοδουλεμένη πλοκή, ανθρώπινους και αληθινούς χαρακτήρες, διόλου ωραιοποιημένους, και τη δυνατότητα να βιώνει ο αναγνώστης τα πιο δυνατά συναισθήματα καθώς θα γυρνά τις σελίδες του βιβλίου. Το νέο πόνημα της Kristin Hannah με τίτλο «Νυχτερινός δρόμος» επιβεβαιώνει όλα τα παραπάνω χαρακτηριστικά και, σε ό,τι με αφορά, δεν είναι το πρώτο από τα βιβλία της που με συγκίνησε βαθύτατα και δεν μπορούσα, πραγματικά, να το αφήσω από τα χέρια μου.

 

Η αλήθεια είναι ότι ένα καλό μυθιστόρημα έτσι ακριβώς πρέπει να είναι: να μην μπορεί κάποιος να το αφήσει από τα χέρια του. Η γραφή της Hannah είναι λιτή και απέριττη, μα η συγγραφέας καταφέρνει με λίγα λόγια μόνο να πει τα μέγιστα για τους βαθιά ανθρώπινους χαρακτήρες της, πάντα βγαλμένους μέσα από την αληθινή ζωή. Οι καταστάσεις που βιώνουν οι ήρωές της είναι ρεαλιστικές και συχνά συγκλονιστικές και οι αντιδράσεις τους σε αυτές απολύτως κατανοητές.

 

Στο νέο της πόνημα η Hannah εστιάζει στους εφήβους, στα προβλήματα της ηλικίας τους και στα συναισθήματα που αντιμετωπίζουν σήμερα καθώς μεγαλώνουν. Πρωταγωνιστές του βιβλίου της, λοιπόν, αυτή τη φορά είναι τρεις τελειόφοιτοι μαθητές λυκείου: η Μία, ο Ζακ και η Λέξι. Ο Ζακ και η Μία, δίδυμα αδέλφια πολύ δεμένα μεταξύ τους,  έχουν κυριολεκτικά τα πάντα- μεγαλώνουν κάτω από τις προστατευτικές φτερούγες μίας μητρικής φιγούρας που τους δίνει απλόχερα την αγάπη της. Μεγαλώνουν στη νήσο Πάιν στην πολιτεία της Ουάσινγκτον και, μην έχοντας οικονομικά προβλήματα, μένει μόνο να αποφασίσουν σε ποιο πανεπιστήμιο θα κάνουν αίτηση φοίτησης. Η Λέξι, από την άλλη, δεν έχει τίποτε, ούτε καν οικογένεια, καθώς μεγάλωσε σε ανάδοχες οικογένειες, εφόσον η μητέρα της, πάντα απούσα στα παιδικά της χρόνια, πέθανε εθισμένη από τα ναρκωτικά. Όταν η ηλικιωμένη θεία της Ίβα αποφασίζει να την υιοθετήσει οριστικά, η Λέξι θα μετακομίσει στη νήσο Πάιν και θα γνωρίσει τη Μία και τον Ζακ και θα δεθεί μαζί τους τρέφοντας μια δυνατή φιλία για τη Μία και ένα εξίσου δυνατό έρωτα για τον Ζακ. Η Τζουντ και ο Μάιλς Φάραντέϊ, οι γονείς των διδύμων θα την περιβάλλουν και εκείνοι με τη σειρά τους με ατέλειωτη στοργή και η Λέξι θα πιστέψει ότι επιτέλους η ζωή αποφασίζει να της χαμογελάσει. Όλη της η ζωή όμως, αλλά και η ζωή της οικογένειας Φάραντεϊ θα ανατραπεί εξαιτίας ενός απρόσμενου γεγονότος. Τότε ο καθένας από τους ήρωες θα βρεθεί αντιμέτωπος με τις πιο δύσκολες καταστάσεις και θα προσπαθήσει με τον δικό του τρόπο να γιατρέψει τις πληγές του.

 

Η Hannah θίγει αριστοτεχνικά στο βιβλίο της θέματα που αφορούν την εξάρτηση από τα ναρκωτικά, τη μητρότητα, την υιοθεσία και το πόσο σημαντικό είναι τελικά να μεγαλώνει ένα παιδί με αγάπη. Παράλληλα θίγει το θέμα των προβλημάτων της εφηβείας, τις αγιάτρευτες πληγές από την απώλεια αγαπημένων προσώπων, τις τύψεις και τα λάθη της νιότης, τη δύναμη της συγχώρεσης, αλλά  και τη διαχείριση του πένθους.

 

Οι κριτικές στο οπισθόφυλλο του βιβλίου μας λένε ότι η Kristin Hannah, με το συγκεκριμένο αυτό πόνημα, βρίσκεται στα καλύτερά της και ότι το βιβλίο  διαβάζεται απνευστί από την πρώτη ως την τελευταία σελίδα. Και οι αναγνώστες θα διαπιστώσουν ότι πράγματι έχουν δίκιο και αυτή τη φορά.

Το ταξίδι είναι που μετράει

 

Ένα ιδιαίτερο βιβλίο, πρωτίστως για παιδιά και εφήβους, αλλά και για μεγάλους, προσφέρουν στο αναγνωστικό κοινό οι εκδόσεις Πατάκη και ο μεταφραστής Γιώργος Παναγιωτάκης, τουλάχιστον για όσους είναι λάτρεις των ταξιδιών και της γεωγραφίας.  Το κείμενο είναι του Καρλ Ονορέ και η πολύ ενδιαφέρουσα εικονογράφηση των Κέβιν και Κρίστεν Χάουντισελ.

 

Το βιβλίο τιτλοφορείται «Το ταξίδι είναι που μετράει, 40 αργές και απολαυστικές περιπέτειες με τρένο, ποδήλατο, πλεούμενο ή με τα πόδια» και αποτελεί μία απολαυστική περιήγηση στον υπέροχο πλανήτη μας και συγκεκριμένα στα πιο όμορφα σημεία του. Αν ποτέ επιλέξουμε να ταξιδέψουμε με τρένο, ποδήλατο, πλεούμενο ή με τα πόδια, μπορούμε να επιλέξουμε τον προορισμό μας από τον παρόν βιβλίο, το οποίο δίνει επαρκείς πληροφορίες για κάθε  έναν από τους 40 προορισμούς, 10 με ποδήλατο και πλεούμενο,  8 με τρένο και 12 διαδρομές με τα πόδια.

 

Οι μικροί, αλλά και πολλοί ενήλικες αναγνώστες θα μυηθούν στα μυστικά της γεωγραφίας μέσα από τις σελίδες του βιβλίου και θα ανακαλύψουν τόπους μαγευτικούς που δεν είχαν ποτέ μέχρι τώρα ξανακούσει. Θα λάβουν, επίσης, και το έναυσμα για να αναζητήσουν, ενδεχομένως, στο διαδίκτυο, εικόνες ή και ντοκιμαντέρ για πολλούς από τους προτεινόμενους προορισμούς.

 

Παίρνουμε τον Υπερμογγοικό σιδηρόδρομο και θαυμάζουμε από  το παράθυρο τα υπέροχα άλογα Πρεζβάλσκι. Ανεβαίνουμε τον Νείλο με πλεούμενο και αντικρίζουμε τις Πυραμίδες. Περιηγούμαστε τα σκοτσέζικα Χάιλαντς με τοπία που κόβουν την ανάσα με ποδήλατο ή με τα πόδια. Περιδιαβαίνουμε με ποδήλατο τον ιστορικό δρόμο του Μεταξιού ή ανεβαίνουμε με τα πόδια το περίφημο Σινικό Τείχος. Θαυμάζουμε τις ομορφιές της φύσης στο εθνικό πάρκο του ηφαιστείου Τενόριο της Κόστα Ρίκα ή αντικρίζουμε δράκους από κοντά στο Εθνικό Πάρκο Κομόντο της Ινδονησίας. Και βρισκόμαστε πάνω από τα σύννεφα ανεβαίνοντας με τα πόδια στις Άνδεις και το διάσημο Μάτσου Πίτσου. Και ένα σωρό άλλα μέρη ακόμα μας περιμένουν να τα ανακαλύψουμε, αν όχι από κοντά, τουλάχιστον από τις σελίδες του βιβλίου.

 

Για κάθε έναν από τους περιγραφόμενους τόπους ο συγγραφέας και οι εικονογράφοι αφιερώνουν ένα εικονογραφημένο δισέλιδο, ενώ χάρτες στην αρχή κάθε ενότητας δείχνουν τη θέση του συγκεκριμένου μέρους στον κόσμο.

 

Εν κατακλείδι πρόκειται για μία πολύ καλή πρόταση που θα τραβήξει το ενδιαφέρον των παιδιών, εφόσον διαθέτει πολλές εικόνες και θα τα εξοικειώσει με τα βιβλία, αλλά και με τις ομορφιές του πλανήτη γη και τα ταξίδια. Το οικολογικό μήνυμα είναι, φυσικά, και εδώ πάντοτε παρόν, δια μέσου των εικόνων και των πληροφοριών για όλα αυτά τα παρθένα μέρη του πλανήτη μας που απειλούνται.