H μεγάλη εκκαθάριση του Στάλιν

 

Ένα από τα μεγαλύτερα λάθη της Ιστορίας, το οποίο ζήμιωσε τη χώρα του όσο λίγα, διέπραξε ο σκληροπυρηνικός δικτάτορας Ιωφσήφ Βησσαριόνοβιτς Τζουκασβίλι- γνωστός με το προσωνύμι Στάλιν που σημαίνει ατσάλι- όταν αποφάσισε να εξοντώσει όσους θεωρούσε αντιφρονούντες με έναν κύκλο διώξεων που έμεινε γνωστός ως ο "Μεγάλος Τρόμος".

Οι διώξεις ξεκίνησαν το 1936 και θύμα των υπήρξε κυρίως ο Κόκκινος  Στρατός, αλλά και απείθαρχα μέλη του κομμουνιστικού κόμματος, καθώς και στελεχών της κυβέρνησης ή άτομα που θεωρούνταν ύποπτα για οποιοδήποτε λόγο. Επιπλέον οι διώξεις στόχευαν σε ορισμένους κουλάκους-τους πιο εύπορους χωρικούς αγρότες-, αλλά και σε εθνικές μειονότητες της ΕΣΣΔ.

Στο πλαίσιο αυτών των διώξεων έλαβαν χώρα οι Δίκες της Μόσχας, όπου, πολλές φορές, κρατούμενοι αναγκάζονταν να προβούν σε ενοχοποιητικές ομολογίες που τους καταδίκαζαν σε βέβαιο θάνατο. Αυτές οι ομολογίες είχαν προκύψει μετά από εξαναγκασμό τους εξαιτίας επώδυνων βασανιστηρίων.

Εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι στάλθηκαν στα γκουλάγκ, στα στρατόπεδα καταναγκαστικής εργασίας, όπου πέθαιναν σωρηδόν λόγω των απάνθρωπων συνθηκών κράτησης. Χρησιμοποιήθηκαν ακόμη και φορτηγά ως θάλαμοι αερίων ως μέθοδος εκτέλεσης, μία μέθοδος, η οποία κατέστη λίγα χρόνια αργότερα προσφιλής στους ναζί.

Το πιο γνωστό θύμα της Μεγάλης Εκκαθάρισης ήταν ο μόλις 44 ετών ιδιοφυής στρατιωτικός και θεωρητικός του πολέμου της ΕΣΣΔ, Μιχαήλ Τουχατσέφσκι, ο οποίος κατηγορήθηκε άδικα ότι συμμετείχε στην "τροτσκική συνωμοσία" κατά του Στάλιν.

Η Μεγάλη Εκκαθάριση διήρκησε τρία σχεδόν χρόνια, ως το 1938 και μετά ξεθύμανε σταδιακά, με αποκορύφωμα το έτος 1937. Τουλάχιστον μισό εκατομμύριο άνθρωποι εξοντώθηκαν κατά τη διάρκεια του Μεγάλου Τρόμου, με κάποιες εκτιμήσεις να ανεβάζουν τον αριθμό των θυμάτων σε ένα εκατομμύριο. Αξίζει να σημειωθεί ότι στις εκκαθαρίσεις εκτελέστηκαν 3 από τους 5 στρατάρχες της ΕΣΣΔ, 13 από τους 15 στρατηγούς, 8 από τους 9 ναυάρχους, 50 από τους 57 στρατηγούς των σωμάτων στρατού, 154 από τους 186 στρατηγούς των μεραρχιών, 25 από τους 28 επιτρόπους των σωμάτων στρατού και όλοι οι επίτροποι του στρατού, 16 στο σύνολο.

Καταλαβαίνουμε, επομένως, πόσο πολύ-και δικαίως- θα πανηγύριζε ο Χίτλερ που ο Στάλιν άφηνε ακέφαλο τον στρατό του. Και πράγματι, γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο η προέλαση των ναζί το 1941 στην ΕΣΣΔ ήταν αρχικά τόσο κεραυνοβόλα.

ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

-Stephen Weir, Oι χειρότερες αποφάσεις της Ιστορίας και οι άνθρωποι που τις πήραν, εκδ. Κλειδάριθμος, 2010 

-Applebaum Anne, Γκουλάγκ, Η αληθινή ιστορία, εκδ, Ιωλκός, 2009 

-Rayfiled Donald,Οι δήμοι του Στάλιν, εκδ. Μοντέρνοι καιροί, 2011

Ο άγνωστος λιμός της Ουκρανίας

Η εικόνα αυτή δεν αφορά την κατοχική Αθήνα, ούτε αποτελεί εικόνα παιδιών που επιβίωσαν από το Ολοκαύτωμα...
Αντιθέτως αφορά ένα διαφορετικό Ολοκαύτωμα, άγνωστο στους περισσότερους Έλληνες και Δυτικοευρωπαίους το οποίο αφορούσε τους δυστυχείς πολίτες της Σοβιετικής Ένωσης και συγκεκριμένα τα εκατομμύρια θύματα  του "Γολοντομόρ", της Μεγάλης Πείνας.
Ο μεγάλος λιμός ήταν αποτέλεσμα της καταστροφικής πολιτικής του Στάλιν, ο οποίος επεδίωκε με την υποχρεωτική κολεκτιβοποίηση να εκβιομηχανίσει τη Σοβιετική Ένωση σε δέκα μόλις χρόνια και να κατορθώσει έτσι να φτάσει τις προηγμένες χώρες της Δύσης.

 Οι αγρότες υποχρεώθηκαν να παραχωρήσουν τα χωράφια τους στο κράτος δια της βίας και να ενταχθούν σε μεγάλα κρατικά αγροκτήματα, τα κολχόζ. Η παραγωγή έπεσε κατακόρυφα, αφού πολλοί αγρότες προτίμησαν να μεταναστεύσουν παρά να φυτοζωούν στα κολχόζ και όσοι έμειναν δεν δούλευαν πλέον με τον ίδιο ζήλο, όπως ήταν αναμενόμενο. Παράλληλα, οι εξαγωγές σιτηρών προς τη Δύση συνεχίζονταν αμείωτες προκειμένου να μπορέσει ο Στάλιν να εισάγει μηχανήματα απαραίτητα για την εκβιομηχάνιση. Αποτέλεσμα όλων αυτών ήταν να πεθάνουν τουλάχιστον 5 εκατομμύρια άνθρωποι-άλλοι υποστηρίζουν 10- στην Ουκρανία και σε ολόκληρη τη Σοβιετική Ένωση. Αυτός ήταν ο τρόπος με τον οποίο ο Στάλιν επέλεξε να τιμωρήσει την Ουκρανία για την απείθεια που αυτή επέδειξε απέναντι στο κομμουνιστικό καθεστώς  το 1917.
ΠΗΓΗ: Ann Applebaum, Ο κόκκινος Λιμός, εκδ, Αλεξάνδρεια, 2019