Άννα Γρίβα, Η αλχημίστρια, εκδ. Μελάνι

 

          Γνωρίζουμε πολύ καλά πως, επί αιώνες, οι γυναίκες ήταν ανέκαθεν οι θεματοφύλακες της γνώσης, από την αρχαιότητα έως και τα νεότερα χρόνια, σε ό,τι αφορά τα φάρμακα και τα βότανα, με πιο γνωστό πεδίο δράσης τη μαιευτική και, κατ’ επέκταση και την ιατρική. Το ίδιο, επομένως, ίσχυε και για τον 17^ο αιώνα. Πολλές από αυτές τις γυναίκες βέβαια, ιδίως οι μοναχικές θεραπεύτριες κατηγορήθηκαν συχνά και ως μάγισσες από την Ιερά Εξέταση, με αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους στην πυρά.

Μία τέτοια γυναίκα ήταν και η Σοφία Τερέζα Ρομάνο, η μητέρα της «Αλχημίστριας», της κεντρικής ηρωίδας στο νέο μυθιστόρημα της Άννας Γρίβα. Η κόρη της, η αλχημίστρια Τζούλια, επιζεί κουβαλώντας βαθιά μέσα της καλά ριζωμένες τις απαγορευμένες γνώσεις της μητέρας της. Μαζί με τη Μαρία, μια αγαπημένη φίλη της, θα επιχειρήσει να ταξιδέψει και να γνωρίσει τον κόσμο, προτού ανακαλύψει ότι ο τελευταίος είναι και παραμένει, δυστυχώς,  εξαιρετικά αφιλόξενος για άτομα που σκέφτονται και ενεργούν κάπως διαφορετικά από το συνηθισμένο. Και το τέλος δεν θα είναι μεν ακριβώς ευχάριστο, όμως, οπωσδήποτε θα τους προσφέρει γνώση, αυτογνωσία και θα τους θυμίσει τη δύναμη της αγάπης, που, όπως φαίνεται, καταφέρνει να νικάει πάντα, ακόμα και στις πιο δύσκολες συνθήκες.

Η ιστορία αυτή λαμβάνει χώρα στην ισπανοκρατούμενη Σικελία, την Τοσκάνη και τη Ρώμη του 17^ου αιώνα. Πρόκειται για μία εποχή μεταβατική και ταραγμένη, όπου το παλιό συγκρούεται διαρκώς με το νέο και ο κόσμος ακροβατεί συνεχώς μεταξύ των παλαιών ηθών της πατριαρχίας και της θρησκοληψίας και των νέων αντιλήψεων για την επιστήμη, την ιατρική και τις ανθρώπινες σχέσεις.

Η Ιερά Εξέταση, όμως, αντίθετα με ό,τι συνήθως πιστεύεται, βρίσκεται στο απόγειό της. Αυτή η ακμή τοποθετείται ακριβώς σε αυτή την εποχή, τον 17^ο αιώνα, και όχι πίσω στον «σκοτεινό» Μεσαίωνα, τρεις, τέσσερις αιώνες, δηλαδή, νωρίτερα. Θύματά της είναι κυρίως άνθρωποι του πνεύματος που αρνούνται να υπακούσουν στα κελεύσματα της Εκκλησίας, όπως ο Τζορντάνο Μπρούνο, αλλά και χιλιάδες γυναίκες που, ως το αδύναμο και το «διαβολικό» φύλο τίθενται στο στόχαστρο των συντηρητικών ιερωμένων της Εκκλησίας. Μέσα σε αυτό το κλίμα, πρωτοπόρες γυναίκες, σαν την ζωγράφο Αρτεμίζια Τζεντιλένσκι προσπαθούν να κερδίσουν μία θέση στον ήλιο στην ανδροκρατούμενη κοινωνία της εποχής.

Αυτός είναι ο κόσμος του μυθιστορήματος της Άννας Γρίβα, ένας κόσμος τον οποίο η ίδια γνωρίζει και περιγράφει εξαιρετικά, αφού διαθέτει όλες τις απαραίτητες γνώσεις για αυτό. «Η αλχημίστρια» δεν είναι το πρώτο ιστορικό μυθιστόρημα που συγγράφει, έχουν προηγηθεί οι «Δαιμόνιοι», «Η χαμένη Θεά», οι «Εξόριστες βασίλισσες» και «Η ελληνίδα σκλάβα». Η Άννα Γρίβα έχει σπουδάσει Φιλολογία και Ιταλική Φιλολογία, μεταφράζει ιταλική λογοτεχνία, ενώ είναι διαδάκτωρ στην ποίηση της Αναγέννησης. Γνωρίζει, επομένως, άριστα τον κόσμο που περιγράφει στους αναγνώστες της.

«Η αλχημίστρια» θα μας ταξιδέψει σε άλλες εποχές Συν τοις άλλοις, η καλοδουλεμένη πένα της, θα μας μεταφέρει νοερά στη γη της γείτονας χώρας, στη Σικελία, την Τοσκάνη και τη Ρώμη, πίσω στο μακρινό 1632:

«Η Τοσκάνη ανθίζει μ’ έναν τρόπο μαγικό. Ξαπλώνεις το βράδυ, ακούς την ανοιξιάτικη βροχή ν’ αναπηδά στη στέγη σου και αποκοιμιέσαι έτσι, μέσα σε αυτό το απαλό νανούρισμα. Και το άλλο πρωί, όταν οι πρώτες ακτίνες του ήλιου σε ακουμπήσουν, ανοίγεις τα μάτια και βλέπεις από το παράθυρο μικρά πολύχρωμα μπουμπούκια απλωμένα στο λιβάδι. Τέτοιες στιγμές η φύση μοιάζει με ένα χαλί που σε περιμένει να πατήσεις πάνω του με τα  γυμνά σου πέλματα, να ριχτείς με την πλάτη πάνω στη χλόη και τα μάτια σου θαμπωμένα από το φως».