Γιώργος Θ. Συριόπουλος, El funcionario, εκδ. Gema

 

Μία σατυρική νουβέλα χωρίς «ασφαλή όρια», μία ελεγεία στην ευρωκρατία των Βρυξελλών συγγράφει ο Γιώργος Θ. Συριόπουλος, δημοσιογράφος και ανταποκριτής της ΕΡΤ στους ευρωπαϊκούς θεσμούς, γεννημένος και μεγαλωμένος στην Αθήνα. Έχοντας σπουδάσει Ευρωπαϊκό Πολιτισμό στο ΕΑΠ, αλλά και Δημοσιογραφία στις Βρυξέλες, σίγουρα είναι ο πλέον κατάλληλος για να γράψει την παρούσα συγκαλυμμένη κριτική στον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί σήμερα η Ευρωπαϊκή Ένωση και αυτό μέσα από  τη μορφή μιας ευκολοδιάβαστης νουβέλας.

          Πιο συγκεκριμένα, όπως μας λέει στον πρόλογο του βιβλίου ο Αθανάσιος Χ. Παπανδρόπουλος, «το βιβλίο του Γιώργου Συριόπολου είναι μία φωνή απογοήτευσης, μια αφήγηση πικρίας, μια έκφραση θυμού, παρά την προσπάθεια του συγγραφέα να αποκρύψει αυτή την πτυχή μέσω της ειρωνείας».

          Οι δώδεκα μυθιστορίες του βιβλίου συνδέονται ακατάλυτα μεταξύ τους σχηματίζοντας μία μικρή νουβέλα με αρχή, μέση και τέλος, η οποία διαδραματίζεται στις Βρυξέλλες, την πιο ευρωπαϊκή από όλες τις πόλεις, την καρδιά της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο συγγραφέας εστιάζει στα προβλήματα και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει σήμερα η ΕΕ, τα οποία μας απαριθμεί και ο Παπανδρόπουλος με σαφήνεια στην αρχή του βιβλίου:

          «Το πρόβλημα είναι ότι ουδέποτε υπήρξε θεσμός διακυβέρνησης που να μοιάζει με την ΕΕ. Δεν είναι κράτος, ακόμη κι αν ενεργεί σαν να είναι. {…}Το σημαντικότερο όλων είναι ότι η ΕΕ δεν αποτελεί μία οντότητα με εδαφικά σύνορα. {…}Οι δυσκολίες της Ευρώπης είναι σαφείς. Χωρίς κοινό όραμα για την άμυνα και με αποσταθεροποιητικές πιέσεις στην περιφέρειά της, η ήπειρος σύντομα θα χρησιμεύσει ως θέατρο, παρά ως συμμετέχων, σε έναν ανταγωνισμό μεγάλων δυνάμεων.{…} Όσο πιο εσωτερικά διαιρεμένη είναι η Ευρώπη, τόσο περισσότερο θα βρεθεί στο έλεος αυτών των οπορτουνιστικών μεγάλων δυνάμεων (σημ. εννοείται των ΗΠΑ , της Ρωσίας και της Κίνας). {…}Η Ευρώπη ξεχνά τον εαυτό της όταν ξεχνά ότι γεννήθηκε μέσα από την ιδέα του λόγου και από το πνεύμα της φιλοσοφίας».

Ο συγγραφέας δεν θέλει, φυσικά, να υποβαθμίσει τα όσα πέτυχε η Ευρώπη μέχρι τώρα και δεν αρνείται το γεγονός ότι βοήθησε τελικά την Ελλάδα, παρά τις πιέσεις που ασκήθηκαν στη χώρα από την Ευρώπη. Όμως, τον συγγραφέα απασχολεί η ατέλειωτη γραφειοκρατία και η βραδύτητα που χαρακτηρίζει τη λήψη των αποφάσεών της, το γεγονός αν τελικά είναι όντως τόσο δημοκρατική όσο θέλει να πιστεύει, κι αυτό εφόσον «φοβάται» τα δημοψηφίσματα και εφόσον οι μεγάλες χώρες διαθέτουν ένα αδιαμφισβήτητο προβάδισμα έναντι στις μικρές και μήπως, εν τέλει, η Ευρώπη είναι μία βιτρίνα μόνο, παραγνωρίζοντας την όποια ουσία.

Μέσα από δώδεκα κεφάλαια του βιβλίου του και μέσα από τα μάτια ενός υπαλλήλου της ΕΕ στις Βρυξέλλες, θίγει μία σειρά από θέματα που σχετίζονται με τη λειτουργία του Συμβουλιου της Ευρώπης και των θεσμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης γενικότερα, αλλά και σχετικά με τη ζωή που κάνουν όσοι διαμένουν στις Βρυξέλλες.

Στο πρώτο κεφάλαιο με τίτλο «Ο υπάλληλος της σημαίας», ο Φιλοκράτης, ο πρωταγωνιστής φονξονάριος του βιβλίου, ευρωσκώληκας κατά συνείδηση, κάνει μία ανάρτηση στα ΜΚΔ σχετικά με τη δουλειά του εκεί και την Ευρώπη. Εδώ ο συγγραφέας μας παρέχει πληροφορίες σχετικά με τη λειτουργία των θεσμών της Ευρώπης, τις καταβολές, την ίδρυσή της και άλλα. Εν συνεχεία, ο Φιλοκράτης μας ενημερώνει για το «χριστουγεννιάτικο δέντρο της ευρωκρατίας». Σύμφωνα με τα λεγόμενα του συγγραφέα:

« Το «The Brussel’s Christmas tree» είναι έκφραση που χρησιμοποιείται για να περιγράψει τον τρόπο των ευρωκρατών να προσθέτουν ολοένα και περισσότερα στοιχεία σε μια νομοθετική πρόταση ή «δέσμη»-σαν να στολίζουν υπερβολικά ένα χριστουγεννιάτικο δέντρο- μέχρι που υπερφορτώνεται με παράπλευρα μέτρα, εξαιρέσεις, απαλλαγές και συμβολικές ποσθήκες».

Ακολούθως ο συγγραφέας, διαμέσου του Φιλοκράτη,  μας περιγράφει πως λειτουργούν όλα αυτά μέσα στα ΜΚ και πως βρίσκουν τη θέση τους οι υποθέσεις των χωρών μέσα στην ίδια την Ευρώπη. Τα δύο επόμενα κεφάλαια είναι πιο ανάλαφρα περιγράφοντας τις σχέσεις των υπαλλήλων μεταξύ τους- και τις ερωτικές-στις Βρυξέλλες- και το πως περνάνε τα Σάββατά τους εκεί -με ψώνια και ταξίδια, αφού πρόκειται για μία πολύ ευνοημένη δουλειά με καλές παροχές. Εν συνεχεία, ο Φιλοκράτης μας μιλά για τα δημοψηφίσματα και το πόσο τα φοβούνται στην Ευρώπη, αλλά και για το πως είδαν την περιπέτεια της Ελλάδας το 2015 οι Ευρωπαίοι μέσα από τις οθόνες τους.

Το επόμενο κεφάλαιο βάζει τον Φιλοκράτη να δίνει σε έναν δημοσιογράφο μία συνέντευξη «off the record», εκθέτοντας ανώνυμα όλα τα κακώς κείμενα της Ευρώπης. Μετά μας τίθεται το ερώτημα αν η ΕΕ θα μπορούσε να έχει Πρόεδρο. Το βιβλίο τελειώνει με την αποχώρηση του Φιλοκράτη από τη θέση του στις Βρυξέλλες, με τη συνταξιοδότησή του, δηλαδή, και με την επάνοδό του στην Ελλάδα.

Ένα πολύ ιδιαίτερο, επομένως, βιβλίο, πρωτότυπης θεματολογίας, είναι το εν λόγω πόνημα που απευθύνεται σε ψαγμένους αναγνώστες που τους αρέσει να προβληματίζονται.